Thursday, 15 March 2018

शुद्धलेखनाचे नियम....

🎖🎖🎖🎖🎖

*मराठी राजभाषा दिनाचे औचित्य साधून,*
*माझ्या श्रीमंत, प्रगल्भ मराठीचे*  
*विविध पैलू प्रकाशित करण्यासाठी*
*ही लेखमाला*. .............

📒📒📒📒📒📒📒

*माझ्या म-हाटीची बोलु कौतुके/*
*परि अमृतातेही पैजा जिंके  /*
*ऐसी अक्षरे रसिके मेळविन /*    
...............भाग17............

*शुद्धलेखनाचे  काही नियम*

1  स्पष्टोच्चारित अनुनासिकाबद्दल शीर्षबिंदू द्यावा.
2  नामांच्या किंवा  सर्वनामांच्या अनेकवचनी सामान्य रूपांवर विभक्तीप्रत्यय व शब्दयोगी अव्यय लावतांना अनुस्वार द्यावा.
उदा. घरात  - घरांत, , त्यांचा

3  खाताना, गाताना, चालताना, जेवताना यासारख्या शब्दातील 'त'  याअक्षरावर शीर्षबिंदू देऊ नये.

4  एकारान्त  शब्दांचे सामान्यरूप  याकारान्त करावे.
करणे --करण्यासाठी

5  पद्यात वृत्ताचे बंधन पाळताना ऱ्हस्व दीर्घ  बाबतीत हे नियम काटेकोरपणे पाळता येणे शक्य नसल्यामुळे कवीला तेवढ्यापुरते स्वातंत्र्य असते.

6  जोडाक्षरांचे  सामान्यरूप करतांना काही वेळा दोन्ही भागांचे सामान्यरूप होते.
उदा.  आंधळ्यापांगळ्यांना

7  उकारान्त  विशेषनामांचे सामान्यरूप होत नाही.
उदा. गणू --गणूस

8 जोडाक्षरांचे लेखन करताना उच्चारानुसारच लेखन करावे.
ब्रम्ह, ब्राह्मण

9   उपान्त्य अक्षर   ई   हा स्वर  असेल तर   'ई'   चा.    'य' होतो.
उदा. फाईल   फायलीत

10   उपान्त्य अक्षर  ऊ  असेल तर   ऊ  ऐवजी   व   वापरतात.
उदा. देऊळ--देवळात

11   तीन अक्षरी  शब्दात मधले  अक्षर द्वित  असेल म्हणजे  एकच  अक्षर दोनदा येऊन  जोडाक्षर झाले असेल तर त्या  सामान्यरूपाच्या वेळी द्वित्व नष्ट होते.
उदा. चप्पल. . चपलेचा
रक्कम --रकमेचा

12  तीन अक्षरी शब्दात पहिले अक्षर सानुस्वार   असेल व  दुसरे अक्षर म  असेल तर सामान्य रूपाच्या वेळी पहिले निरअनुस्वार होते.
उदा. अंमल --अमलात

13   पुल्लिंगी  शब्दांच्या शेवटी 'सा'   असल्यास   सामान्य  रूपाच्या वेळेस  'शा'  होते.
पैसा  पैशाची

संकलन:- मिनाताई पांडुरंग नागराळे
जि. प. शाळा.सुकळी
ता.जि.वाशिम...

No comments:

Post a Comment